Έρχεται η κυβερνο-αρχαιολογία

Μέλος του ISIS καταστρέφει άγαλμα ηλικίας 2.700 χρόνων
Μέλος του ISIS καταστρέφει άγαλμα ηλικίας 2.700 χρόνων

Άμεση είναι η αντίδραση της επιστημονικής κοινότητας ενάντια στη φρίκη που διαπράττει το ISIS στο Ιράκ και τη Συρία. Η πρόσφατες φρικιαστικές εικόνες που κυκλοφόρησαν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και δείχνουν την καταστροφή του Μουσείου της Μοσούλης, ηλικίας 300 χρόνων, είχε ως αποτέλεσμα την άμεση ευαισθητοποίηση ερευνητών από τα προγράμματα ITN-DCH, IAPP και 4D-CH-WORLD, οι οποίοι ξεκίνησαν το «Project MOSUL. Πρωταρχικό μέλημα αυτής της σπουδαίας πρωτοβουλίας είναι η διάσωση της πολιτισμικής κληρονομιάς μέσω της ψηφιακής αποκατάστασής τους, ούτως ώστε τα κατεστραμμένα έργα να γίνουν προσβάσιμα μέσω εικονικών μουσείων.

Το συγκεκριμένο πρότζεκτ είναι μια εθελοντική πρωτοβουλία, που ξεκίνησε από τους ερευνητές του προγράμματος ITN-DCH (Initial Training Network for Digital Cultural Heritage), Matthew Vincent και Chance Coughenou και με συντονιστή τον Δρα Μαρίνο Ιωαννίδη.

Ξαναζωντάνεψε ο Λέοντας της Μοσούλης
Σε αποκλειστικές δηλώσεις του στη «Σημερινή», ο Δρ Ιωαννίδης, ο οποίος είναι παράλληλα και Λέκτορας του Τμήματος Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών του ΤΕΠΑΚ, δήλωσε ότι «Είμαστε ένα μοναδικό ευρωπαϊκό πρόγραμμα, το οποίο ασχολείται αποκλειστικά με την ψηφιακή πολιτιστική κληρονομιά, την τεκμηρίωση, την αρχειοθέτηση, την προβολή, τη χρησιμοποίηση και επαναχρησιμοποίηση του πολιτιστικού υλικού».

Αναφορικά με τον τρόπο λειτουργίας της δράσης για τη Μοσούλη, αυτό γίνεται με απλή εγγραφή στην ιστοσελίδα www.projectmosul.org, όπου χρήστες απ’ όλο τον κόσμο μπορούν απλώς να ανεβάσουν ψηφιακό υλικό καλής ποιότητας από αρχαιότητες της περιοχής, ούτως ώστε αυτό να τύχει επεξεργασίας. Μέχρι στιγμής, η ομάδα των ερευνητών είχε την πρώτη της επιτυχία, πετυχαίνοντας τη μερική αναστήλωση-αναπαράσταση του Λέοντα της Μοσούλης, με τη βοήθεια τρισδιάστατου εκτυπωτή, με βάση τις πρώτες εικόνες που στάλθηκαν.

Ψάχνουν εθελοντές
«Ψάχνουμε για εθελοντές, ούτως ώστε να βοηθήσουν ουσιαστικά στην εικονική αποκατάσταση του Μουσείου της Μοσούλης. Αυτό περιλαμβάνει την εύρεση φωτογραφιών, την επεξεργασία των δεδομένων, τη συμβολή στην ιστοσελίδα και γενικά τη βοήθεια στην οργάνωση αυτής της προσπάθειας, για τον εντοπισμό των έργων τέχνης του μουσείου», σημειώνει η ιστοσελίδα του προγράμματος.

«Στείλτε μας καλής ποιότητας ψηφιακό φωτογραφικό υλικό, ούτως ώστε να επανακατασκευάσουμε το κατεστραμμένο αντικείμενο. Εργαζόμαστε για τη δημιουργία ενός εικονικού μουσείου, το οποίο θα εμπεριέχει τη συλλογή αυτών των αντικειμένων σε τρισδιάστατη μορφή», εξήγησε ο Δρ Ιωαννίδης.

Όπως μας ενημέρωσε ο ίδιος, τον περασμένο Νοέμβρη είχε διοργανωθεί στην Κύπρο σχετική εκδήλωση αναφορικά με το θέμα της της επανακατασκευής αρχαιολογικών αντικειμένων από φωτογραφικό υλικό ή και βίντεο. Οι πρόσφατες όμως εξελίξεις στην Μέση Ανατολή έδωσαν ακόμη μεγαλύτερη ώθηση για δραστηριοποίηση της επιστημονικής ομάδας γύρω από το μείζον αυτό ζήτημα, που απασχολεί εδώ και μήνες τη διεθνή κοινή γνώμη.

Κυπριακή πολιτιστική κληρονομιά
Ερωτηθείς για το κατά πόσο υπάρχουν ανάλογες δράσεις διάσωσης της πολιτιστικής κληρονομιάς που καταστρέφεται στα κατεχόμενα, ο Δρ Ιωαννίδης δήλωσε: «Βεβαιότατα. Εμείς διαθέτουμε την τεχνολογία και όπως τη χρησιμοποιούμε για τη Μοσούλη, μπορούμε να τη χρησιμοποιήσουμε για οποιοδήποτε άλλο πολιτισμικό αντικείμενο. Το ζήτημα είναι αυτοί οι οποίοι έχουν το υλικό, η Εκκλησία, το Τμήμα Αρχαιοτήτων ή οποιοσδήποτε άλλος ιδιώτης να μας δώσει το υλικό και εμείς μπορούμε να το κάνουμε. Αν, επιπλέον, τα Ηνωμένα Έθνη μας έδιναν την άδεια να πάμε εμείς οι ίδιοι στα κατεχόμενα, πολύ ευχαρίστως θα το πράτταμε. Ακόμα και τα επαναπατρισμένα αντικείμενα που βρίσκονται στο Βυζαντινό Μουσείο, εμείς θα πάμε να τα συναρμολογήσουμε εικονικά με αυτά που ήδη υπάρχουν στα κατεχόμενα», πρόσθεσε.

Πρωτοπορία ΤΕΠΑΚ στον τομέα
Επιπλέον, ο Δρ Ιωαννίδης τόνισε το γεγονός ότι το ΤΕΠΑΚ είναι από τους πρωτοπόρους στον τομέα ψηφιοποίησης και τρισδιάστατης αναπαράστασης αντικειμένων. «Είμαστε οι πρώτοι και οι μοναδικοί οι οποίοι ανοίγουμε τον δρόμο στον τομέα και βλέπουμε συνεχώς ότι υπάρχει μεγαλύτερη ανταπόκριση από τους φοιτητές», τόνισε εμφατικά.

Αξίζει, τέλος, να σημειωθεί πως η συγκεκριμένη πρωτοβουλία προσείλκυσε το παγκόσμιο ενδιαφέρον και στηρίζεται ταυτόχρονα από ΜΜΕ διεθνούς εμβέλειας όπως το BBC, η «New York Times», η γαλλική «Le Figaro», η ισπανική «EΙ Mundo» και το «Der Spiegel», τα οποία έχουν εκτενή αφιερώματα τόσο στην έντυπη όσο και στη διαδικτυακή έκδοσή τους. Ανάμεσα στους χορηγούς για ανάδειξη της όλης επιστημονικής προσπάθειας είναι και το συγκρότημα ΔΙΑΣ.