Ενεργειακή γνωμοδότηση

Συνάντηση με τον Υπουργό Ενέργειας Γιώργο Λακκοτρύπη πραγματοποίησε χθες ο Ανώτερος Σύμβουλος του German Mashal Fund Μάικλ Λέι (Michael Leigh), με σκοπό την παρουσίαση των δύο πρόσφατων εκθέσεων του ινστιτούτου σε θέματα ενέργειας. Σήμερα ο κ. Λέι θα έχει συνάντηση με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Νίκο Αναστασιάδη, ενώ την Τετάρτη θα συναντήσει τον Υπουργό Εξωτερικών Ιωάννη Κασουλίδη. Ανησυχία πάντως προκαλεί το γεγονός ότι κατά την επίσκεψή του εδώ ο Βρετανός σύμβουλος και καθηγητής θα έχει και συναντήσεις με τον Τ/κ ηγέτη Μουσταφά Ακιντζί, καθώς και με εκπροσώπους των εταιρειών που βρίσκονται στην Κύπρο και δραστηριοποιούνται στον τομέα των ενεργειακών.

Οι γνωμοδοτήσεις και οι συστάσεις στις οποίες θα προβεί ο κ. Λέι επιμελήθηκαν εκ μέρους του αμερικανικού think tank οι Νίκος Τσάφος και Αναστάσιος Γιαμουρίδης και αφορούν ουσιαστικά το ζήτημα της εκμετάλλευσης των αποθεμάτων φυσικού αερίου από την Κυπριακή Δημοκρατία, τη συνεργασία με το Ισραήλ και την ενδεχόμενη ανάπτυξη αγωγού προς την Αίγυπτο. Παράλληλα, όπως αναφέρει το ΚΥΠΕ, κατά την επίσκεψη θα γίνει και ενημέρωση για την παρούσα φάση του Κυπριακού, στο πλαίσιο της οποίας θα αναλυθούν και οι προοπτικές που διανοίγονται από τυχόν επίλυση του προβλήματος στον τομέα της ενέργειας.

Αξιολόγηση παραγόντων
Κατά τη διάρκεια ενημερωτικής συνάντησης που είχε χθες το πρωί με δημοσιογράφους, ο κ. Λέι αναφέρθηκε στις εκθέσεις των δύο ερευνητών, με τίτλο «Χρηματοδοτώντας προγράμματα φυσικού αερίου στην Ανατολική Μεσόγειο» (Financing Gas Projects in Eastern Mediterranean), στις οποίες παρουσιάζονται με λεπτομερή αξιολόγηση οι παράγοντες που επηρεάζουν τις επενδύσεις στον τομέα του φυσικού αερίου και των συναφών έργων υποδομής σε όλο τον κόσμο, με επίκεντρο την ανατολική Μεσόγειο. Επιπλέον, όπως ενημέρωσε, η έκθεση εξετάζει τα πλεονεκτήματα της χρηματοδότησης από ίδιους πόρους (project finance) καθώς και της εταιρικής χρηματοδότησης από χορηγούς (corporate finance) για την εκμετάλλευση των υπεράκτιων αποθεμάτων φυσικού αερίου και για την προώθησή τους στην αγορά.

Αναμένονται οι ποσότητες των αποθεμάτων
Όσον αφορά την περίπτωση της Κύπρου, η πρώτη έκθεση αναφέρεται στη διαδικασία εξόρυξης των τελευταίων χρόνων και σημειώνει πως με την υφιστάμενη οικονομική κατάσταση της χώρας, η χρηματοδότηση από τα όποια έσοδα, που θα προέρχονταν από το έργο, θα είχε νόημα δεδομένου ότι δίνεται η δυνατότητα στο κράτος να συμμετέχει στην όλη διαδικασία. Σύμφωνα με την έκθεση, η βιωσιμότητα της μεταφοράς του φυσικού αερίου στην Αίγυπτο μέσω αγωγού θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από το μέγεθος των αποθεμάτων που θα βρεθούν εντός των χωρικών υδάτων, πράγμα που αποτελεί μια τις βασικές αβεβαιότητες του ενεργειακού σχεδιασμού της Κύπρου. Από το μέγεθος των ποσοτήτων, όπως σημειώνεται, θα εξαρτηθεί επίσης και η εναλλακτική πρόταση, η οποία αφορά τη δημιουργία σταθμού Υγροποίησης του φυσικού αερίου (LNG).

Στη δεύτερη έκθεση του Νίκου Τσάφου, στην οποία αναφέρθηκε ο κ. Λέι και φέρει τον τίτλο «Αίγυπτος: Μια αγορά για φυσικό αέριο από Κύπρο και Ισραήλ;» (Egypt: A market for natural gas from Cyprus and Israel?), γίνεται ανάλυση των ευκαιριών και των κινδύνων που συνδέονται με την πιθανή εξαγωγή του φυσικού αερίου από το Ισραήλ και την Κύπρο προς την Αίγυπτο. Όπως προκύπτει από τα συμπεράσματα, τα επόμενα δύο χρόνια στην αιγυπτιακή αγορά αναμένεται να υπάρξουν σημαντικές ελλείψεις στα αποθέματα φυσικού αερίου, παρά τις προσπάθειες που γίνονται για εξοικονόμηση ενέργειας, περαιτέρω μείωση των επιδοτήσεων και των σημαντικών νέων επενδύσεων.

Εξαγωγές προς Αίγυπτο
Συγκεκριμένα, για την εξαγωγή φυσικού αερίου από την Κύπρο προς την Αίγυπτο, ο κ. Λέι σημείωσε ότι η χώρα, λόγω ελλείψεων, θα αναγκαστεί να προβεί σε εισαγωγές, προκειμένου να καλύψει τις ανάγκες της. Ωστόσο, σημείωσε, είναι πολύ πιο πιθανό το φυσικό αέριο, το οποίο θα μεταφερθεί εκεί, να τύχει επανεξαγωγής παρά να χρησιμοποιηθεί για την αιγυπτιακή αγορά. Εντούτοις, όπως υποστήριξε, αμφότερες περιπτώσεις εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν νομικές, πολιτικές και εμπορικές δυσκολίες. Σημαντική υπήρξε επίσης και η αναφορά στο γεγονός ότι ενδεχόμενη απόφαση για εξαγωγή φυσικού αερίου προς την Αίγυπτο θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια κούρσα ανταγωνισμού μεταξύ της Κύπρου και του Ισραήλ, αφού, όπως σημειώθηκε, η Αίγυπτος μπορεί να μην είναι σε θέση να απορροφήσει αέριο από τις δύο χώρες. Σε γενικό πλαίσιο, η επιτυχία στη δημιουργία ενός αγωγού από την Κύπρο και το Ισραήλ θα εξαρτηθεί, όπως όλα δείχνουν, από την εξεύρεση μιας εμπορικής δομής που θα εξισορροπεί τους κινδύνους και τα οφέλη για τις τρεις χώρες.

Αγωγός East Med
Μεταξύ άλλων, ο Βρετανός κ. Λέι υποστήριξε πως, στην παρούσα φάση, η κατασκευή ενός αγωγού από τα κοιτάσματα της ανατολικής Μεσογείου προς Ελλάδα και έπειτα στην υπόλοιπη Ευρώπη θα συναντούσε πολλές οικονομικές και τεχνικές δυσκολίες. Αναφερθείς στην ενεργειακή προοπτική της Κύπρου μετά την επίλυση του Κυπριακού, ο Βρετανός υποστήριξε ότι τυχόν επίλυσή του αναμένεται να δημιουργήσει συνθήκες σταθερότητας και προσέλκυσης επενδυτών στην αγορά του φυσικού αερίου, καθώς και εταιρειών για περαιτέρω έρευνες για ανακάλυψη αποθεμάτων. Πάντως αξίζει να σημειωθεί πως, σύμφωνα με το βιογραφικό του, ο Μάικλ Λέι διετέλεσε για χρόνια ανώτερος αξιωματούχος στις Βρυξέλλες και την περίοδο 2000- 2003 υπήρξε διευθυντής της Διεύθυνσης Διεύρυνσης, υπεύθυνος για την Κύπρο, τη Βουλγαρία, τη Μάλτα, τη Ρουμανία και την Τουρκία, ενώ το 2006 διορίστηκε Γενικός Διευθυντής Διεύρυνσης.

Επίσκεψη Καμμένου στο Ισραήλ με φόντο την ΑΟΖ
Θέματα θαλάσσιας συνεργασίας και ασφάλειας των ενεργειακών πηγών στην ΑΟΖ του Ισραήλ, της Κύπρου και της Ελλάδας συζήτησαν χθες ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας της Ελλάδας Πάνος Καμμένος με τον Ισραηλινό ομόλογό του. Συγκεκριμένα, κατά τη διάρκεια της χθεσινής επίσημης επίσκεψης του κ. Καμμένου στο Ισραήλ τέθηκαν επί τάπητος θέματα συνεργασιών στην αμυντική βιομηχανία και σε ό,τι αφορά τη δυνατότητα μεταφοράς τεχνολογίας, όχι μόνο στον τομέα «Goverment to Goverment» αλλά και «Business to Business». Παράλληλα, οι δύο υπουργοί υπέγραψαν συμφωνία για το καθεστώς που διέπει τη διαμονή στις δύο χώρες κατά τη διάρκεια μετακίνησης προσωπικού στο πλαίσιο στρατιωτικών ασκήσεων και συνεργασιών, ενώ συμφώνησαν για ότι τη συνεργασία των υδρογραφικών υπηρεσιών των δύο χωρών θα υπογράψει ο αρχηγός ΓΕΝ, αντιναύαρχος Ευάγγελος Αποστολάκης ΠΝ, που συνοδεύει τον υπουργό Εθνικής Άμυνας στην επίσκεψή του. Ο κ. Καμμένος είχε επίσης συνάντηση και με την ηγεσία των ένοπλων δυνάμεων του Ισραήλ.